Aktualności, narzędzia i prawo AIPolska · codziennie
Biznes

Emisje centrów danych wzrosną o 70 proc. do 2030 roku

Międzynarodowa Agencja Energetyczna szacuje, że centra danych zużyją w 2030 roku dwa razy więcej prądu niż dziś, a ich emisje wzrosną o 70 proc.

Kompleks centrum danych z rzędami agregatów chłodzących na dachach, obok elektrownia gazowa z dymiącym kominem i linie wysokiego napięcia na równinie o zmierzchu
Ilustracja redakcyjna dailyAI

Emisje dwutlenku węgla związane z centrami danych wzrosną do 2030 roku o 70 proc. Tak wynika z raportu World Energy Outlook 2026, który Międzynarodowa Agencja Energetyczna (IEA) opublikowała 19 listopada 2026 roku. Zużycie prądu przez centra danych ma się w tym czasie podwoić do 1000 TWh rocznie, a około trzech czwartych wzrostu przypada na serwery do AI. Przyczyną wyższych emisji jest to, że dużą część nowego popytu pokryją elektrownie gazowe w USA i węglowe w Chinach. W Unii Europejskiej centra danych mają korzystać głównie z energii odnawialnej.

Co IEA napisała o centrach danych w World Energy Outlook 2026

World Energy Outlook to coroczny raport IEA o przyszłości rynku energii. Tegoroczne wydanie zdominował kryzys w Cieśninie Ormuz, ale osobny podrozdział dotyczy wpływu fali inwestycji w AI na energetykę. IEA podkreśla, że jej scenariusze nie są prognozami, tylko obrazem skutków obecnej polityki państw. Liczby w tym tekście pochodzą ze scenariusza STEPS, który uwzględnia polityki już ogłoszone przez rządy.

Według raportu zużycie energii elektrycznej przez centra danych wzrosło w 2025 roku o 17 proc. W 2030 roku ma sięgnąć 1000 TWh. Dla porównania w raporcie Energy and AI z kwietnia 2025 roku IEA szacowała ten poziom na 945 TWh, więc prognoza została podniesiona. Około trzech czwartych przyrostu odpowiadają centra danych z serwerami zoptymalizowanymi pod trenowanie i działanie modeli AI.

Agencja opiera wyliczenia na danych o dostawach serwerów. Liczba serwerów z akceleratorami, czyli układami do obliczeń AI, wzrosła od 2020 roku osiemnastokrotnie. Inwestycje w centra danych osiągnęły w 2025 roku 565 mld USD, a do 2030 roku IEA spodziewa się wydatków rzędu 4 bln USD.

Dlaczego emisje rosną szybciej niż udział OZE

Branża technologiczna jest największym korporacyjnym nabywcą energii odnawialnej. Według IEA prawie połowa zapotrzebowania komercyjnych centrów danych jest objęta umowami zakupu energii z OZE. Te kontrakty nie oznaczają jednak, że serwery fizycznie pracują na prądzie z wiatru i słońca. Dziś około 60 proc. energii faktycznie dostarczanej do centrów danych na świecie pochodzi z elektrowni węglowych i gazowych.

Do 2030 roku 80 proc. przyrostu produkcji prądu dla centrów danych mają zapewnić gaz i OZE. Tam, gdzie brakuje przyłączy do sieci, operatorzy planują własne elektrownie gazowe na miejscu. IEA wylicza, że w sierpniu 2026 roku w USA planowano w tym celu około 180 GW mocy gazowych. To według Guardiana niemal tyle, ile wynosi cała moc gazowa zainstalowana dziś w UE. Kolejka zamówień na turbiny gazowe sprawia, że większość tych mocy ruszy dopiero w latach 30.

Skutek jest taki, że emisje związane z centrami danych mają wzrosnąć do 2030 roku o 70 proc. Do obsługi skoków poboru mocy i zasilania awaryjnego centra danych będą też potrzebowały magazynów energii o mocy około 25 GW.

  • W USA planowano około 180 GW mocy gazowych dla centrów danych.
  • W Kanadzie planowano 11 GW mocy gazowych.
  • W pozostałych krajach łącznie planowano 4 GW mocy gazowych.
  • W Chinach według relacji Guardiana z raportu około połowa prądu dla centrów danych AI ma pochodzić w 2030 roku z węgla.
  • W UE według relacji Guardiana około 70 proc. prądu dla centrów danych ma pochodzić w 2030 roku z OZE.

Satelity pokazują skalę budowy centrów AI

Branża centrów danych rzadko ujawnia szczegółowe dane, więc IEA zaczęła śledzić budowy na zdjęciach satelitarnych. Agencja obserwuje 93 duże obiekty projektowane od początku pod AI. Ich szacowana moc wzrosła dziesięciokrotnie w ciągu 24 miesięcy i we wrześniu 2026 roku wynosiła 17 GW. Po ukończeniu wszystkich 93 obiektów ma to być około 50 GW.

Wszystkie centra danych na świecie mają dziś łącznie około 120 GW mocy, z czego prawie 80 proc. znajduje się w Chinach, UE i USA. Do końca dekady ma przybyć kolejne 120 GW, w ponad trzech czwartych przeznaczone na serwery AI. W Danii, Finlandii, północnej Wirginii i Teksasie planowane moce centrów danych przekraczają obecne szczytowe zapotrzebowanie całych sieci w tych regionach.

Ograniczenia, protesty i woda

IEA zastrzega, że nie cała planowana moc powstanie. Rozwój hamują kolejki przyłączeniowe liczone w latach oraz braki w łańcuchach dostaw, zwłaszcza zaawansowanego pakowania chipów, pamięci i urządzeń energetycznych. Agencja uwzględniła te wąskie gardła w prognozie.

Drugim hamulcem jest sprzeciw mieszkańców. W pierwszych siedmiu miesiącach 2026 roku władze lokalne i stanowe w USA przyjęły prawie pięć razy więcej moratoriów na centra danych niż w całym 2025 roku. We wrześniu 2026 roku Tajlandia wstrzymała 49 budów i 117 wniosków do czasu przyjęcia nowych zasad.

Raport opisuje też zużycie wody. Z centrami danych wiązało się w 2025 roku zużycie 885 mld litrów, z czego 240 mld litrów przypadało bezpośrednio na chłodzenie w samych obiektach. Około 30 proc. istniejących i planowanych mocy leży w regionach z wysokim niedoborem wody. W sprawie cen prądu IEA ocenia, że analizy nie pokazują jeszcze wyraźnego związku między przybywaniem centrów danych a wzrostem rachunków. Wpływ zależy od tego, kto płaci za rozbudowę sieci.

Co raport oznacza dla Polski i Europy

Dla Europy najważniejszy wniosek dotyczy miksu energii. Centra danych w UE mają w większym stopniu korzystać z OZE i energii jądrowej niż obiekty w USA i Chinach, więc ich ślad węglowy powinien rosnąć wolniej. Jednocześnie raport wskazuje Danię i Finlandię jako przykłady krajów, w których planowane moce przerastają możliwości sieci.

W Polsce temat jest już przedmiotem sporu publicznego. 6 listopada 2026 roku przed Sejmem protestowano przeciw centrom danych i zbierano podpisy pod wnioskiem o moratorium dla obiektów powyżej 10 MW. Raport IEA odnotowuje też, że w Polsce prąd pozostaje drogi względem gazu, co utrudnia elektryfikację. Dla inwestorów planujących centra danych w Polsce oznacza to, że dostęp do przyłącza, źródło energii i zgoda lokalnej społeczności będą równie ważne jak cena gruntu.

W naszej ocenie raport przesuwa dyskusję z pytania, ile prądu zużyje AI, na pytanie, skąd ten prąd fizycznie popłynie. Deklaracje o zakupie zielonej energii nie przesądzają o emisjach, jeśli nowe centra danych zasilają gazowe turbiny zbudowane obok.

Czego raport nie przesądza

Liczby IEA pochodzą z modelu opartego na obecnych politykach państw i danych o dostawach sprzętu. Nie uwzględniają możliwych przełomów w wydajności chipów ani nagłego spowolnienia inwestycji w AI. Rozbicie miksu energii dla UE, USA i Chin raport pokazuje na wykresie, a przytoczone udziały procentowe pochodzą z relacji Guardiana.

  • Czy planowane 180 GW mocy gazowych w USA rzeczywiście powstanie przy obecnych kolejkach na turbiny.
  • Jak szybko poprawi się wydajność energetyczna serwerów AI.
  • Czy kolejne kraje, w tym Polska, wprowadzą moratoria lub licencje dla dużych centrów danych.

Źródła i data sprawdzenia

  1. World Energy Outlook 2026International Energy Agency, publikacja: 2026-11-19, sprawdzono: 2026-11-19
  2. World Energy Outlook 2026 - Executive summaryInternational Energy Agency, publikacja: 2026-11-19, sprawdzono: 2026-11-19
  3. As an unprecedented shock reshapes the energy world, its duration will determine the scale of the changeInternational Energy Agency, publikacja: 2026-11-19, sprawdzono: 2026-11-19
  4. Datacentres to create 70% more carbon emissions by 2030, IEA report warnsThe Guardian, publikacja: 2026-11-19, sprawdzono: 2026-11-19
  5. Energy and AI - Executive summaryInternational Energy Agency, publikacja: 2025-04-10, sprawdzono: 2026-11-19
Nota redakcyjna

Artykuł ma charakter informacyjny. Przy decyzjach prawnych, finansowych lub organizacyjnych warto zweryfikować wnioski w odniesieniu do konkretnej sytuacji.