Evident AI Index 2026: JPMorgan liderem AI w bankach

Kto prowadzi w rankingu AI banków 2026

Czołówka Evident AI Index jest w tym roku wyjątkowo stabilna. JPMorganChase zajmuje 1. miejsce w filarach przywództwa i przejrzystości oraz 2. w kompetencjach i innowacjach. Capital One prowadzi w kompetencjach i innowacjach, ale w filarze przywództwa jest dopiero 40., co ogranicza jego wynik łączny. Autorzy rankingu podkreślają, że wszystkie banki z pierwszej dziesiątki znalazły się w niej już w poprzednich edycjach.

Za czołową trójką największe zmiany dotyczą banków amerykańskich. Citigroup awansował o cztery pozycje na 8. miejsce, Bank of America o trzy na 7., a TD Bank o trzy na 10. Z pierwszej dziesiątki wypadł Goldman Sachs, który spadł na 12. miejsce.

• 1. JPMorganChase (bez zmian)
• 2. Capital One (bez zmian)
• 3. Royal Bank of Canada (bez zmian)
• 4. CommBank (bez zmian)
• 5. Wells Fargo (awans o 1)
• 6. UBS (awans o 1)
• 7. Bank of America (awans o 3)
• 8. Citigroup (awans o 4)
• 9. Morgan Stanley (spadek o 4)
• 10. TD Bank (awans o 3)

Jak powstaje Evident AI Index

Evident ocenia banki z zewnątrz, na podstawie publicznie dostępnych informacji. Firma łączy ręczny research z automatycznym zbieraniem danych z raportów spółek i źródeł zewnętrznych. Każdy bank dostaje ocenę w ponad 70 wskaźnikach podzielonych na cztery filary.

Największą wagę mają kompetencje, czyli liczba i rozwój specjalistów od AI, w tym osób zajmujących się ryzykiem modeli. Liczą się też innowacje, takie jak badania, patenty, inwestycje w startupy i projekty open source. Mniejszą wagę mają przywództwo, czyli sposób, w jaki zarząd opisuje strategię i efekty AI, oraz przejrzystość działań w obszarze odpowiedzialnej AI.

• Kompetencje (talent): 45 proc.
• Innowacje (badania, patenty, inwestycje, ekosystem): 30 proc.
• Przywództwo (komunikacja i strategia): 15 proc.
• Przejrzystość odpowiedzialnej AI: 10 proc.

Europejskie banki w zestawieniu

UBS jest jedynym bankiem z Europy kontynentalnej w pierwszej dziesiątce. Szef AI grupy UBS Daniele Magazzeni podkreślił w komentarzu opublikowanym przy rankingu, że bank jest najwyżej ocenianą instytucją europejską. UBS jest 4. w filarze kompetencji i 4. w przejrzystości. Wśród banków brytyjskich najwyżej jest HSBC na 11. miejscu, przed Lloyds Banking Group (15.), NatWest (17.) i Barclays (19.).

Spośród grup obecnych w Polsce najwyżej sklasyfikowano Citigroup (8. miejsce), BNP Paribas (16.) i Santandera (18.). ING jest 22., Crédit Agricole 29., Raiffeisen Bank International 41., a Commerzbank, właściciel mBanku, 44. BNP Paribas spadł o pięć pozycji, a Commerzbank o sześć. Santander awansował o trzy miejsca, głównie dzięki 3. pozycji w filarze przywództwa.

Co ranking mówi o efektach AI w bankach

Według Evident wdrażanie AI w badanych bankach przyspieszyło w ostatnim roku niemal trzykrotnie w porównaniu ze średnią z poprzednich lat. To najszybsze tempo od startu indeksu. Autorzy piszą, że punkt ciężkości przesuwa się z budowania zespołów i narzędzi na skalowanie wdrożeń, a kolejny etap wygrają banki, które udowodnią, co AI daje w liczbach, i będą nad nią panować w dużej skali.

Z omówienia raportu w serwisie Analytics Insight wynika, że tylko 12 proc. ujawnionych przez banki przypadków użycia AI ma pokazany wpływ na wskaźniki operacyjne, a około 1 proc. podaje konkretny zwrot finansowy z pojedynczego wdrożenia. Współzałożycielka Evident Alexandra Mousavizadeh zwróciła uwagę, że role w bankach się zmieniają, a część zwolnionych stanowisk nie jest obsadzana ponownie. Tych liczb nie zweryfikowaliśmy w pełnym raporcie, który wymaga rejestracji.

Ograniczenia rankingu

Evident AI Index mierzy to, co banki pokazują publicznie: ogłoszenia o pracę, publikacje, patenty, raporty i wypowiedzi zarządu. Bank, który intensywnie korzysta z AI, ale mało o tym mówi, wypadnie gorzej niż instytucja aktywna komunikacyjnie. Ranking nie mierzy też bezpośrednio jakości obsługi klientów ani bezpieczeństwa systemów.

Zestawienie obejmuje wyłącznie 50 największych banków z Ameryki Północnej, Europy i wybranych rynków Azji i Pacyfiku. Brak PKO BP czy Pekao nie oznacza więc złej oceny, tylko to, że polskie banki są za małe, by trafić do próby. Osobne edycje indeksu Evident przygotowuje dla Bliskiego Wschodu i Afryki oraz Ameryki Łacińskiej.

Co to oznacza dla polskich banków i ich klientów

Dla klientów w Polsce ranking ma znaczenie pośrednie. Spółki zależne zagranicznych grup często korzystają z narzędzi i modeli rozwijanych centralnie, a wiele grup zatrudnia w Polsce zespoły technologiczne i centra usług. Pozycja grupy w indeksie mówi więc coś o zapleczu, z którego korzysta jej polski bank, ale nie o tym, jak AI działa w aplikacji konkretnego banku.

W naszej ocenie najważniejszy wniosek dotyczy rozliczalności. Skoro tylko niewielka część wdrożeń ma pokazany efekt, polskie banki budujące własne projekty AI powinny od początku mierzyć wpływ na koszt obsługi, czas procesu czy liczbę błędów. To ułatwia rozmowę z zarządem i z nadzorem, który przy AI Act będzie oczekiwał dokumentacji systemów stosowanych np. do oceny zdolności kredytowej.