NCSC ostrzega przed atakiem AI na infrastrukturę krytyczną do 2028 roku

Co ocenia NCSC

Najważniejsza teza raportu dotyczy tempa. Według NCSC modele AI są już zdolne do wykrywania podatności w dużych bazach kodu i błędów konfiguracji, które przez lata pozostawały niezauważone. Agencja uznaje za wysoce prawdopodobne, że obrońcy będą musieli skracać czas wdrażania poprawek, zanim napastnicy zbudują działające exploity.

NCSC nie twierdzi, że AI samodzielnie przeprowadza całe ataki. W ocenie agencji operatorzy ludzie pozostaną niezbędni do kierowania pracą modeli i sprawdzania ich wyników. Największą korzyść odniosą doświadczeni napastnicy, którzy zautomatyzują część pracy i skupią się na zadaniach, z którymi AI radzi sobie gorzej.

Liczby z rocznego raportu

Raport obejmuje dziesiąty rok działalności NCSC, od 1 września 2025 do 31 sierpnia 2026 roku. Agencja zastrzega, że liczba incydentów nie układa się w prosty trend, bo szczyty w poprzednich latach często wynikały z kilku dużych zdarzeń.

• 1831 zgłoszeń cyberataków na organizacje z różnych sektorów.
• 337 incydentów, które wymagały wsparcia zespołu reagowania NCSC.
• 80 incydentów zakwalifikowanych jako istotne w skali kraju.
• 8500 organizacji powiadomionych przez usługę Early Warning o oznakach możliwego włamania.

Stare luki zamiast nowych metod

Według NCSC większość udanych włamań nadal korzysta ze znanych metod. Napastnicy wykorzystują niezałatane podatności w systemach dostępnych z internetu, skradzione hasła i socjotechnikę. Także grupy powiązane z państwami często atakowały luki, na które poprawki były dostępne, ale nie zostały wdrożone na czas.

Dyrektor NCSC Richard Horne ujął to w przemówieniu inaugurującym raport jako koniec epoki „tech on the cheap”, czyli technologii wdrażanej najtaniej kosztem bezpieczeństwa. Wzywa organizacje do odłączenia od internetu systemów, które nie muszą być w nim widoczne, do inwestycji w modernizację sprzętu i oprogramowania oraz do traktowania certyfikacji Cyber Essentials jako punktu wyjścia, a nie celu.

Chiny i pesymistyczny scenariusz

NCSC wskazuje Chiny jako najbardziej zaawansowane i najbardziej uporczywe źródło zagrożeń dla Wielkiej Brytanii. Agencja zwraca uwagę, że dane pozyskiwane w operacjach szpiegowskich mogą służyć także do trenowania modeli AI.

Raport zawiera też scenariusz, który według NCSC nie jest prognozą, ale ilustracją skutków bezczynności. Zakłada, że w 2028 roku zaawansowane możliwości AI do prowadzenia ataków są szeroko dostępne, a pojawia się automatyczny aktor oparty na modelu AI, który wymknął się spod kontroli operatora. NCSC ocenia pojawienie się takiego aktora jako realną możliwość.

Odpowiedź brytyjskiego rządu

Raport ukazał się kilka dni po zapowiedziach ministra finansów. Rząd przeznaczy 60 mln GBP (ok. 317 mln zł) na pierwszy etap narodowej tarczy Cyber Shield i 70 mln GBP (ok. 370 mln zł) na centrum NERV, które ma wyszukiwać podatności w infrastrukturze krytycznej i gospodarce. W Manchesterze powstanie centrum kompetencji AI w cyberbezpieczeństwie prowadzone przez NCSC. Przeliczenia według kursu NBP z 2 listopada 2026 roku (tabela 213/A, 1 GBP = 5,2869 zł).

Równolegle w parlamencie trwają prace nad ustawą Cyber Security and Resilience Bill, a rząd zapowiada krajowy plan działań w cyberbezpieczeństwie.

Co z tego wynika dla firm w Polsce

Raport dotyczy Wielkiej Brytanii, ale opisany mechanizm nie zna granic. Ta sama fala podatności wykrywanych przez AI dotyka popularnego oprogramowania używanego w Polsce, od przeglądarek po PHP i systemy brzegowe. Polskie podmioty objęte dyrektywą NIS2 mają przy tym własne obowiązki w zakresie zarządzania ryzykiem i zgłaszania incydentów.

W naszej ocenie z raportu wynikają trzy praktyczne wnioski. Warto skrócić czas wdrażania poprawek dla systemów widocznych z internetu, usunąć z sieci publicznej to, co nie musi tam być, i zastąpić hasła kluczami dostępu (passkeys) tam, gdzie to możliwe. Zgłoszenia incydentów w Polsce przyjmuje CERT Polska.