Aktualności, narzędzia i prawo AIPolska · codziennie
Narzędzia

Agent AI znalazł cztery luki w EPICS, oprogramowaniu akceleratorów

Agent AI Cipher znalazł cztery groźne luki w EPICS Base, oprogramowaniu sterującym akceleratorami i ITER. Poprawki są w wersji 7.0.11, ataków nie zgłoszono.

Starsza inżynierka i młodszy współpracownik w sterowni ośrodka badawczego patrzą na monitory z wykresami sygnałów, za nimi stoją szafy z okablowaną elektroniką
Ilustracja redakcyjna dailyAI

Agent AI Cipher firmy Causal Security znalazł cztery nieznane wcześniej luki w EPICS Base, otwartym oprogramowaniu do sterowania akceleratorami cząstek, reaktorami badawczymi i instalacjami przemysłowymi. Amerykańska agencja CISA opublikowała 27 października 2026 roku ostrzeżenie ICSA-26-300-01, w którym najgroźniejszą lukę oceniła na 9,8 w 10-stopniowej skali CVSS. Wszystkie cztery błędy usuwa wersja EPICS Base 7.0.11. CISA nie otrzymała zgłoszeń o atakach, ale ośrodki korzystające ze starszych wersji powinny zaktualizować oprogramowanie.

Co znalazł agent Cipher

EPICS (Experimental Physics and Industrial Control System) to zestaw narzędzi rozwijany od ponad 30 lat przez amerykańskie laboratoria Los Alamos i Argonne. Służy do budowy systemów nadzoru i sterowania, czyli oprogramowania, które zbiera pomiary z urządzeń i wysyła do nich polecenia. Według The Register korzysta z niego ok. 90 projektów naukowych, uczelnianych i przemysłowych na świecie.

Cipher wykrył cztery błędy w obsłudze komunikatów sieciowych. Według CISA mogą one prowadzić do zatrzymania usługi, uszkodzenia pamięci, wycieku danych, a w najgorszym przypadku do zdalnego wykonania kodu. Shubham Raj, współzałożyciel Causal Security, powiedział SecurityWeek, że wszystkie luki da się wywołać bez uwierzytelnienia i bez udziału użytkownika. Atakujący musiałby jednak mieć dostęp do sieci, w której działają usługi EPICS.

  • CVE-2026-114595, ocena 9,8 (krytyczna), przepełnienie liczby całkowitej,
  • CVE-2026-114596, ocena 8,2 (wysoka), przepełnienie przy sprawdzaniu długości komunikatu,
  • CVE-2026-114597, ocena 7,5 (wysoka), błędna obsługa niespójnej długości danych,
  • CVE-2026-114598, ocena 7,5 (wysoka), pomylenie typów danych.

Jak pracował agent AI

Według Raja Cipher zaczął analizę bez wiedzy o EPICS i w 3 godziny 49 minut znalazł oraz potwierdził wszystkie cztery błędy. Pierwszy etap przebiegł bez udziału człowieka. Człowiek wydał jedno polecenie, które pozwoliło agentowi głębiej sprawdzić możliwość wykorzystania luk w odizolowanym środowisku testowym.

Firma nie zbudowała działającego exploita, czyli programu wykorzystującego lukę do przejęcia systemu. Według SecurityWeek agent wykazał niekontrolowany zapis w pamięci i awarię procesu, ale zdalnego wykonania kodu nie zademonstrowano. To ważne zastrzeżenie, bo ocena 9,8 opisuje potencjalny, a nie potwierdzony w praktyce skutek.

Kogo dotyczą luki w EPICS

CISA zalicza EPICS do sektora krytycznej produkcji i wskazuje, że oprogramowanie działa na całym świecie. Causal Security wymienia system sterowania reaktora termojądrowego ITER w Cadarache we Francji oraz źródło promieniowania synchrotronowego Advanced Photon Source w Argonne. Na EPICS opiera się także zintegrowany system sterowania Europejskiego Źródła Spalacyjnego ESS w Lund, którego Polska jest jednym z krajów członkowskich.

Według Raja skutkiem ataku mogłoby być zatrzymanie sterowników, przerwanie pomiarów, utrata danych z monitoringu i kosztowne wstrzymanie eksperymentów. Do manipulowania konkretnym procesem fizycznym potrzebna byłaby już specjalistyczna wiedza. Wyszukiwarka urządzeń Censys nie znalazła instalacji EPICS wystawionych bezpośrednio do internetu, co ogranicza ryzyko zdalnego ataku z zewnątrz.

Jak zabezpieczyć instalację EPICS

Opiekunowie projektu wydali poprawki, a CISA zaleca kilka kroków dla operatorów. Wszystkie dotyczą standardowej higieny sieci przemysłowych i nie wymagają szczegółowej wiedzy o samych lukach.

  1. zaktualizuj EPICS Base do wersji 7.0.11 lub nowszej,
  2. sprawdź, czy wdrożone są poprawki wskazane przez CISA w repozytoriach epics-base i pvDataCPP na GitHubie,
  3. nie wystawiaj urządzeń i usług sterowania do internetu,
  4. oddziel sieć sterowania od sieci biurowej zaporą sieciową,
  5. zdalny dostęp zapewniaj wyłącznie przez aktualną sieć VPN i przed zmianami oceń ich wpływ na pracę instalacji.

Agenci AI coraz częściej szukają luk

Cipher nie jest odosobnionym przypadkiem. Według The Register ten sam agent wcześniej wskazał słabe punkty w systemach sieci energetycznych w Ameryce Północnej i Europie, co opisało ostrzeżenie CISA ICSA-26-281-02 z 8 października. SecurityWeek podaje, że Causal Security zgłosiło też błędy w narzędziach openPDC i openHistorian do pomiarów w sieciach przesyłowych oraz w stosie sieciowym FreeRTOS-Plus-TCP.

W naszej ocenie przypadek EPICS pokazuje dwie strony tego trendu. Agent w kilka godzin znalazł błędy, które według firmy przetrwały w kodzie kilkanaście lub kilkadziesiąt lat, a opiekunowie zdążyli je załatać przed publikacją. Te same możliwości mogą jednak trafić do atakujących, dlatego operatorzy starszych systemów przemysłowych muszą liczyć się z szybszym wykrywaniem luk i częstszymi aktualizacjami.

Źródła i data sprawdzenia

  1. ICS Advisory ICSA-26-300-01: EPICS BaseCISA, publikacja: 2026-10-27, sprawdzono: 2026-10-29
  2. AI hacker finds 4 severe bugs in popular industrial control software in under 4 hoursThe Register, publikacja: 2026-10-27, sprawdzono: 2026-10-29
  3. Long-Hidden Flaws Patched in EPICS Research Facility Control SoftwareSecurityWeek, publikacja: 2026-10-28, sprawdzono: 2026-10-29
  4. Integrated Control SystemEuropean Spallation Source, publikacja: 2026-10-29, sprawdzono: 2026-10-29
Nota redakcyjna

Artykuł ma charakter informacyjny. Przy decyzjach prawnych, finansowych lub organizacyjnych warto zweryfikować wnioski w odniesieniu do konkretnej sytuacji.