AstraZeneca i Oracle. AI ma przyspieszyć badania kliniczne

Na czym polega współpraca AstraZeneca i Oracle

Współpraca łączy kompetencje AstraZeneca w rozwoju leków i sprawach regulacyjnych z zasobami Oracle Health and Life Sciences. Oracle ma dostarczyć dane z rzeczywistej praktyki klinicznej (real-world data), czyli informacje z dokumentacji medycznej i codziennego leczenia, a także infrastrukturę chmurową i narzędzia AI wspierające pracę klinicystów.

Firmy wskazały cztery pierwsze obszary. To rekrutacja do badań klinicznych, wcześniejsza diagnoza, monitorowanie bezpieczeństwa leków oraz wykorzystanie danych z praktyki w całym cyklu życia leku. Programy mają objąć główne obszary terapeutyczne AstraZeneca, czyli onkologię, choroby sercowo-naczyniowe, nerek i metaboliczne, układu oddechowego i immunologię oraz choroby rzadkie.

• strony: AstraZeneca oraz Oracle Health and Life Sciences,
• forma: niewiążący dokument z warunkami współpracy (term sheet),
• regiony: Stany Zjednoczone, Bliski Wschód i Europa,
• pierwszy partner wdrożeniowy: M42 w Abu Zabi,
• wartość umowy: nieujawniona.

Pierwszy program dotyczy nadciśnienia w Abu Zabi

Pierwszy projekt powstanie we współpracy z M42, firmą medyczną z Abu Zabi. Ma pomóc zespołom klinicznym znaleźć pacjentów z niekontrolowanym nadciśnieniem, wdrożyć leczenie zgodne z wytycznymi i usprawnić rekrutację do badań klinicznych. Komunikat nie podaje liczby pacjentów, szpitali ani terminów.

Prezes AstraZeneca Pascal Soriot napisał, że współpraca ma przyspieszyć drogę od odkrycia leku do opieki nad pacjentem. Prezes Oracle Mike Sicilia ocenił, że ochrona zdrowia należy do obszarów, w których AI daje największe możliwości. Kwestię wcześniejszego wykrywania chorób podkreśliła Anne-Claire Gerbaldi, odpowiedzialna w AstraZeneca za dane, cyfryzację i AI.

Dane pacjentów i ograniczenia porozumienia

Według komunikatu współpraca ma korzystać z danych pozbawionych cech identyfikujących, w ramach uzgodnionych zasad zarządzania, prywatności i bezpieczeństwa. AstraZeneca nie ma otrzymywać informacji pozwalających ustalić tożsamość pacjentów. Każdy projekt zostanie oceniony osobno i ruszy dopiero po spełnieniu wymogów prawnych, regulacyjnych, etycznych i instytucjonalnych.

Najważniejszym ograniczeniem jest niewiążący charakter dokumentu. Firmy zapowiedziały kierunek i pierwszy program, ale nie ma jeszcze umowy wykonawczej, budżetu ani wskaźników, po których będzie można ocenić efekty. Deklaracje o szybszej rekrutacji i wcześniejszej diagnozie pozostają na razie zapowiedzią producentów, a nie zmierzonym wynikiem.

Co to oznacza dla Polski

Polska nie została wymieniona wśród miejsc pierwszych projektów, a Europa pojawia się w komunikacie wyłącznie jako region. AstraZeneca prowadzi jednak w Warszawie od 2011 roku Globalne Centrum Operacji Klinicznych, które według polskiej strony firmy było pierwszym takim ośrodkiem w tej części Europy. Jeśli narzędzia z tej współpracy trafią do europejskich badań, warszawski zespół może być jednym z ich użytkowników, choć firma tego nie zapowiedziała.

W naszej ocenie dla polskich szpitali i ośrodków badawczych ważniejszy od samej umowy jest kierunek. Koncerny farmaceutyczne coraz częściej szukają pacjentów do badań przez analizę danych z praktyki klinicznej. Placówki, które chcą uczestniczyć w takich projektach, potrzebują uporządkowanych danych, procedur anonimizacji i jasnych zasad udostępniania zgodnych z RODO.