Aktualności, narzędzia i prawo AIPolska · codziennie
Narzędzia

Komisja Europejska potwierdza cyberatak przeprowadzony z pomocą AI

Rzecznik Komisji Europejskiej nazwał październikowy atak na jej systemy kampanią wygenerowaną przez AI. Kilka aplikacji dla pracowników wyłączono na ponad 10 dni.

Starsza informatyczka w okularach i brodaty analityk w swetrze sprawdzają na laptopach mapę sieci i oś czasu z czerwonymi ostrzeżeniami w przeszklonym biurze, w tle kolega rozmawia przez telefon
Ilustracja redakcyjna dailyAI

Komisja Europejska potwierdziła, że padła ofiarą cyberataku przeprowadzonego z użyciem narzędzi sztucznej inteligencji. Rzecznik Thomas Regnier powiedział irlandzkiemu nadawcy RTÉ, że była to kampania wygenerowana przez AI, wykryta 22 października 2026 roku. Komisja zapobiegawczo wyłączyła kilka aplikacji, w tym według Politico systemy płac, urlopów i zwrotów kosztów leczenia, które nie działały przez ponad 10 dni. Urząd twierdzi, że nie ma dowodów na wyciek danych wszystkich pracowników, ale dochodzenie trwa. To pierwszy atak z udziałem AI, który instytucja UE potwierdziła publicznie.

Co potwierdziła Komisja Europejska

Rzecznik Komisji Thomas Regnier przyznał, że urząd podjął działania w odpowiedzi na wykrytą kampanię cybernetyczną. Część aplikacji tymczasowo wyłączono w ramach ochrony i prewencji, a większość z nich już przywrócono. Według relacji RTÉ rzecznik wprost określił incydent jako kampanię wygenerowaną przez AI.

Komisja podaje, że nie ma dowodów na naruszenie danych dotyczące ogółu pracowników. Regnier nie wskazał, kto stoi za atakiem, i powiedział, że nie słyszał o żądaniu okupu. Osoby, których systemy były celem, zostały według Komisji poinformowane zgodnie ze standardową procedurą. Dochodzenie nadal trwa.

Które systemy przestały działać

Szczegóły ujawniło Politico, a za nim The Register. Zakłócenia trwały ponad 10 dni. Wyłączono Sysper, w którym pracownicy sprawdzają paski płacowe, rozliczają czas pracy i składają wnioski urlopowe, oraz MyPMO do zwrotów kosztów leczenia. Problemy dotknęły też usług tłumaczeniowych Komisji.

Oba systemy wróciły na początku tygodnia, ale Sysper ponownie przestał działać w środę 18 listopada. Część pracowników nie mogła złożyć wniosku o urlop ani rozliczyć godzin, jednak pensje wypłacono normalnie. Politico pisze, że atak mógł narazić na ujawnienie dużą ilość danych osobowych. Stanowisko Komisji jest ostrożniejsze, więc tej informacji nie należy traktować jako potwierdzonej.

Jaką rolę mogło odegrać narzędzie ARTEX

Według rozmówców Politico zespoły bezpieczeństwa Komisji wykryły użycie ARTEX. To otwartoźródłowy agent AI do testów penetracyjnych, który sam planuje kolejne kroki włamania, wyszukuje słabe punkty i porusza się po sieci ofiary. Twórca usunął repozytorium z GitHuba w październiku, gdy okazało się, że korzystają z niego przestępcy. Kod krąży jednak w kopiach, więc nadal może go użyć każdy.

Komisja nie potwierdziła publicznie, że chodzi o ARTEX. Zbieżność jest jednak wyraźna. CERT-EU, zespół reagowania na incydenty instytucji unijnych, ostrzegał 5 listopada przed atakami wspieranymi przez ARTEX na podmioty pod swoją opieką. Tydzień później FBI opisało w alercie włamania, w których od rozpoznania celu do przejęcia uprawnień administratora mijały niecałe trzy godziny.

Dlaczego incydent ma znaczenie dla Europy

Sprawa wywołała reakcję na najwyższym szczeblu. Według Politico na początku listopada zebrała się w trybie pilnym Rada Zarządzania Korporacyjnego Komisji, czyli jej najwyższe wewnętrzne gremium do zarządzania kryzysowego. Wiceprzewodnicząca Henna Virkkunen, odpowiedzialna za suwerenność technologiczną i bezpieczeństwo, przedstawiła sytuację pozostałym komisarzom 18 listopada.

To już trzeci incydent w Komisji w 2026 roku. W styczniu zaatakowano system zarządzania urządzeniami mobilnymi pracowników, a w marcu infrastrukturę chmurową obsługującą serwisy Europa.eu. Tym razem po raz pierwszy instytucja UE sama przyznała, że napastnicy korzystali z AI. W naszej ocenie to sygnał dla administracji w całej Unii, że ataki prowadzone przez agentów AI przestały być scenariuszem z raportów i dotyczą także dobrze chronionych urzędów.

Co mogą zrobić polskie instytucje i firmy

Agent taki jak ARTEX atakuje to, co jest widoczne z internetu, więc polski urząd czy spółka są równie narażone jak instytucja w Brukseli. Poniższe kroki wynikają z zaleceń FBI i CERT-EU opisanych w naszym wcześniejszym tekście. Nie zastępują analizy własnego zespołu bezpieczeństwa.

  1. Spisz wszystkie systemy dostępne z internetu, także stare portale kadrowe i płacowe, i zamknij publiczny dostęp do paneli administracyjnych.
  2. Przejrzyj aktywne klucze dostępu, konta serwisowe i dostęp dawnych dostawców. Usuń te, których nikt nie używa.
  3. Ustaw alerty na nietypowo szybkie serie logowań, skanowań i zmian uprawnień. Atak prowadzony przez agenta AI może trwać kilka godzin, a nie tygodni.
  4. Przygotuj plan na wyłączenie kluczowych aplikacji dla pracowników, tak jak zrobiła to Komisja, łącznie z ręczną obsługą wypłat i urlopów.
  5. Incydent zgłoś do właściwego zespołu CSIRT, w przypadku większości firm do CERT Polska. Podmioty objęte przepisami o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa mają określone terminy zgłoszeń.

Czego jeszcze nie wiadomo

Komisja nie odpowiedziała na pytania The Register, czy napastnicy wynieśli dane pracowników, czy aplikacje wyłączono wyłącznie zapobiegawczo. Do 20 listopada 2026 roku nie opublikowała też komunikatu prasowego ani raportu z incydentu.

  • Kto przeprowadził atak i czy była to grupa powiązana z państwem, czy zwykli przestępcy.
  • Czy z Sysper i MyPMO wyciekły paski płacowe lub dane medyczne pracowników.
  • Jakie dokładnie narzędzia AI wykorzystano i w jaki sposób napastnicy dostali się do sieci.
  • Dlaczego publiczne potwierdzenie ataku nastąpiło prawie cztery tygodnie po jego wykryciu.

Źródła i data sprawdzenia

  1. AI tools used in cyberattack on European CommissionRTÉ, publikacja: 2026-11-19, sprawdzono: 2026-11-20
  2. European Commission scrambles to contain AI-assisted cyberattackThe Register, publikacja: 2026-11-19, sprawdzono: 2026-11-20
  3. Second data breach at European Commission this year leaves open questions over resilienceHelp Net Security, publikacja: 2026-03-30, sprawdzono: 2026-11-20
Nota redakcyjna

Artykuł ma charakter informacyjny. Przy decyzjach prawnych, finansowych lub organizacyjnych warto zweryfikować wnioski w odniesieniu do konkretnej sytuacji.